Click here for the English version.
De toegenomen bemoeienis van Amerikanen in de EU is niet toevallig. In april 2023 publiceerde The Heritage Foundation Mandate for Leadership, een beleidsdocument van 900 pagina’s dat de blauwdruk vormde voor Trumps tweede termijn. Het werd bekend als Project 2025. Meer dan honderd ultra-conservatieve organisaties werkten eraan mee, van Alliance Defending Freedom tot het American Principles Project. Het document schrijft voor dat alle leidinggevenden op het State Department vervangen moeten worden door ideologisch gescreende loyalisten. Het pleit voor het afbouwen van buitenlandse hulp en het ‘herdefiniëren’ van allianties op basis van culturele en religieuze waarden.
In de praktijk betekent dat het afbreken van supranationale organisaties als de VN, WHO en inderdaad…de EU. Wat volgde suggereert dat het wordt uitgevoerd. Stap voor stap. Met Donald Trump als pion.
Van woorden naar beleid
Op 14 februari 2025 hield vicepresident JD Vance een toespraak op de Veiligheidsconferentie in München. De zaal verwachtte een betoog over Oekraïne. Wat volgde was een aanval op Europa zelf. De grootste dreigingen kwamen volgens Vance niet van Rusland of China, maar van binnenuit de EU: censuur, massamigratie, een politieke elite die haar burgers monddood maakte. Hij noemde Europese maatregelen tegen desinformatie ‘Sovjet-achtig’.
München was geen incident. De week daarop sprak Homeland Security-minister Kristi Noem op CPAC in Washington. Op 27 mei volgde CPAC Poland, waar Noem ‘zwakke Europese leiders’ beschuldigde van het ‘vernietigen van hun beschavingen’ door migratie. Ze riep Poolse kiezers op om de pro-Trump kandidaat Nawrocki te kiezen. Die won vijf dagen later.
In december 2025 volgde de Nationale Veiligheidsstrategie van het Witte Huis. Het document stelt dat Europese landen hun beschaving dreigen te verliezen door migratie en noemt de groeiende invloed van ‘patriottistische Europese partijen’ een bron van groot optimisme. Europarlementariër Brando Benifei noemde het ‘een frontale aanval op de EU’.
In januari 2026 publiceerde de Heritage Foundation ‘Saving America by Saving the Family’, een plan voor de komende 250 jaar. Het rapport definieert het huwelijk uitsluitend als de verbintenis tussen één man en één vrouw. Iedere alternatieve gezinsvorm is volgens de auteurs ‘in alle tijden en op alle plaatsen gemiddeld inferieur’ gebleken. Het feminisme en de seksuele revolutie worden aangewezen als oorzaken van de gezinscrisis. Alle beleidsvoorstellen, van huwelijksbonussen tot thuiszorgkredieten, zijn uitsluitend beschikbaar voor gehuwde heteroseksuele huishoudens.
De Heritage Foundation dicteert niet alleen hoe gezinnen eruit moeten zien. Ze biedt ook het podium en netwerk voor een plan om de Europese Unie van binnenuit te ontmantelen.
Ontmantelen van de EU van binnenuit: The Great Reset
Terwijl Washington de retoriek leverde, lag in Europa de onderbouwing al klaar.
De Poolse ultraconservatieve juridische denktank Ordo Iuris en het Hongaarse Mathias Corvinus Collegium (MCC), een Hongaars opleidingsinstituut dat onder Orbán omgevormd is tot een ideologisch netwerk, publiceerden samen The Great Reset: Restoring Member State Sovereignty in the European Union. Het rapport werd op 11 maart 2025 gepresenteerd in het hoofdkwartier van de Heritage Foundation in Washington. Niet als gastlezing, maar als gezamenlijk project. De Heritage Foundation sloot in 2023 al een samenwerkingsakkoord met het Hongaarse Danube Institute. Vier Heritage-onderzoekers werken er jaarlijks als gastonderzoeker in Boedapest.
De inhoud van het rapport? De Europese Commissie omvormen tot een technisch secretariaat zonder politieke macht, het Europees Hof van Justitie ontmantelen, de EU omdopen tot de ‘Europese Gemeenschap der Naties’.
Sindsdien is het rapport gepresenteerd op conferenties in Boedapest, Warschau, Madrid, Brussel en Parijs. In het Europees Parlement gebeurde dat op uitnodiging van Patriots for Europe. In december 2025 organiseerde MCC Brussel de conferentie Battle for the Soul of Europe. Overal dezelfde tactiek: noem democratisch toezicht op desinformatie ‘censuur’, zodat de wetgeving die platforms moet reguleren zelf het probleem wordt.
De ‘project’ manager: diplomatie als wapen
Sarah Rogers werd in oktober 2025 beëdigd als Under Secretary of State for Public Diplomacy. Haar aanstelling past in de Project 2025-logica: ideologisch gescreende loyalisten op sleutelposities. Op X noemde ze de Digital Services Act een ‘censorship tariff’ en Eurocommissaris Breton de ‘mastermind’ achter Europese online regulering. Over migranten in Duitsland schreef ze ‘barbarian rapist hordes’.
Voor haar overheidsfunctie was Rogers werkzaam bij een New Yorks advocatenkantoor. Ze vertegenwoordigde de National Rifle Association, stond tabaksfabrikanten bij en voerde censuurzaken namens Charlie Kirk, oprichter van Turning Point USA. In de Charlie Kirk Show bevestigde ze dat haar aanstelling te danken was aan Kirks persoonlijke lobby. Haar opdracht: een ‘America First’-diplomatie exporteren en het ‘censuurregime’, waaronder de Europese Digital Services Act, wereldwijd ontmantelen.
Sinds haar aanstelling zien we dat Rogers systematisch contacten opbouwt met Europees radicaalrechts. In december 2025 ontmoette ze in Washington Markus Frohnmaier, buitenlandwoordvoerder van de AfD en onderdeel van een twintigkoppige partijdelegatie. Frohnmaier werd door gelekte Kremlin-documenten ooit beschreven als ‘een door ons volledig gecontroleerde parlementariër’. Hij noemde het gesprek met Rogers een bevestiging dat Washington een ‘sterke Duitse partner zoekt’. Toen een journalist op X wees op die Russische connecties, verdedigde Rogers hem publiek: ‘Anders dan de Russische overheid nam de AfD een anti-censuurstandpunt in tijdens ons gesprek.’
Diezelfde maand reisde Rogers naar Londen. Ze ontmoette sleutelfiguren van Reform UK, de radicaalrechtse partij van Nigel Farage die bij de Britse verkiezingen van 2024 in één klap vijf zetels won en als derde partij eindigde.
Ze besprak de opzet van een fonds voor MAGA-waarden. Bij het Prosperity Institute haalde Rogers uit naar de Online Safety Act, samen met onder anderen Zia Yusuf van Reform UK en Toby Young van de Free Speech Union. In Italië ontmoette ze minister van Cultuur Alessandro Giuli. Een prominent Reform UK-lid noemde het geheel tegenover de Financial Times ‘een kruistocht om Europa te redden’.
De kruistocht
Op 6 februari 2026 meldde de Financial Times dat het State Department MAGA-georiënteerde denktanks in Europa gaat financieren. Het programma heet America250, gekoppeld aan de viering van 250 jaar Amerikaanse onafhankelijkheid. Dezelfde Heritage Foundation die eerder het Ordo Iuris-rapport over ontmanteling van de EU huisvestte, publiceerde haar gezinsplan onder diezelfde 250-jarennoemer. De namen wisselen, maar de infrastructuur blijft dezelfde.
Van 5 tot 15 februari reist ze naar Dublin, Boedapest, Warschau en München. In Parijs lanceerde ambassadeur Charles Kushner, vader van Trumps schoonzoon Jared Kushner, het America250-programma.
Op 9 februari opende Rogers de Budapest Global Dialogue. Naast haar op het podium: Balázs Orbán, politiek directeur van premier Viktor Orbán en Paul Coleman, directeur van ADF International. Rogers noemde de Digital Services Act ‘een ondoorzichtig systeem’ dat het democratisch debat vernauwt. Orbán verklaarde dat ‘het tijdperk van de neoliberale wereldorde voorbij is’. Het publiek applaudisseerde.
ADF International, de organisatie waarvan Coleman directeur is, heeft kantoren in Wenen, Brussel, Londen, Genève, Straatsburg en Frankfurt. ADF lobbyt bij het Europees Parlement, de Europese Commissie en het Europees Hof voor de Rechten van de Mens. De organisatie verzet zich tegen abortuswetgeving, LHBTIQ+-rechten en anti-discriminatiewetten en is een van de meer dan honderd organisaties achter Project 2025. Dezelfde Coleman die in Boedapest naast Rogers zat, opereert dus al jaren binnen de Europese instituties die Washington nu van buitenaf onder druk zet.
Ook Nederland onder vuur
De gevolgen worden nu ook in Nederland zichtbaar.
Turning Point USA, de ultraconservatieve jongerenorganisatie die in 2012 werd opgericht door Charlie Kirk, opende in het najaar van 2025 een Nederlandse tak. Kirk, die onder meer campagne voerde tegen LHBTIQ+-rechten en abortus en nauwe banden onderhield met Trump, werd op 10 september 2025 doodgeschoten op een universiteit in Utah.
Zijn organisatie groeide uit tot een van de machtigste conservatieve bewegingen in de VS, met ruim 3.500 campussen en honderden miljoenen dollars aan donaties. In Nederland spreekt bestuurslid Annelijn de Gier van ‘progressieve hegemonie’ op universiteiten en claimt ze 700 betrokkenen. Theoloog des Vaderlands Arnold Huijgen waarschuwde op NPO Radio 1 voor de mix van christelijk en conservatief gedachtegoed ‘in Trumpistische zin’.
De radicaal-rechtse influencer Eva Vlaardingerbroek sprak op CPAC Hungary in april 2024. Haar toespraak heette ‘The Great Replacement is no longer a theory, it’s reality‘. De Great Replacement, of omvolkingstheorie, is het idee dat witte Europeanen bewust worden vervangen door niet-westerse migranten. De toespraak haalde 56 miljoen views op X, nadat YouTube het filmpje had verwijderd wegens haatzaaien. Op CPAC Hungary 2024 ontmoette ze premier Orbán. Op Instagram plaatste ze recent een video met de woorden: ‘We will Make Europe Great Again.’
Amerikaans conservatief geld stroomt al jaren deze kant op.
Uit onderzoek van Zembla en Justice for Prosperity blijkt dat in zeven jaar tijd 60 miljoen dollar naar Europa is gestuurd om anti-LHBTIQ+- en vrouwonvriendelijke standpunten te financieren. Henk Jan van Schothorst, voormalig SGP-medewerker, neemt via Christian Council International een sleutelpositie in als tussenpersoon tussen Amerikaans christelijk-conservatief geld en Europese organisaties. Van Schothorst was aanwezig bij de inauguratie van Trump.
De meest directe aanval kwam op 3 februari 2026. Het House Judiciary Committee, de juridische commissie van het Amerikaanse Huis van Afgevaardigden, publiceerde een rapport van 160 pagina’s getiteld The Foreign Censorship Threat, Part II. De Digital Services Act, de Europese wet die platforms verplicht om gebruikers te beschermen tegen haatberichten, kindermisbruik en desinformatie, wordt daarin consequent een ‘censuurrégime’ genoemd.
Onderzoeksjournalist Huib Modderkolk schreef in de Volkskrant dat voor het eerst ook Nederlandse organisaties worden beschuldigd van pogingen om Amerikaanse bedrijven te ‘censureren’. De Autoriteit Consument & Markt (ACM), de Nederlandse toezichthouder op de DSA, wordt met naam genoemd. Organisaties die deelnamen aan een ACM-rondetafel met grote techplatforms over de bescherming van gebruikers in de aanloop naar de Tweede Kamerverkiezingen, onder meer Justice for Prosperity en Bits of Freedom heten in het rapport ‘censorious NGOs’.
Jelle Postma, directeur van Justice for Prosperity, noemde het Congresrapport tegenover de Volkskrant ‘een bewuste aanval op onze democratische rechtsstaat, op hoe we ons organiseren, hoe we afspraken maken en hoe we die afspraken handhaven.‘ Hij voegde toe: ‘Dit is pure intimidatie. Wij moeten zelf kunnen bepalen hoe we onze maatschappij inrichten. Als we onze oren naar Trump en de zijnen laten hangen, betalen burgers de prijs: minder transparantie, meer politieke manipulatie op platforms en minder bescherming tegen doxxing en haatcampagnes.’
Minister Rubio legde in december 2025 inreisverboden op aan vijf Europeanen betrokken bij DSA-toezicht en onderzoek naar desinformatie, onder wie voormalig Eurocommissaris Thierry Breton. Rogers noemde Breton op X de ‘mastermind‘ achter de DSA. Breton reageerde: ‘Is McCarthy’s witch hunt back?’
We concluderen dat de retoriek van Project 2025 inmiddels vertaald is in beleid. Beleid met budgetten, inreisverboden en een diplomatiek netwerk dat reikt van Washington tot Warschau, van Boedapest tot Den Haag.
Wat dit artikel laat zien is een patroon: financiering, coördinatie en uitvoering van een agenda die Europese democratische structuren onder druk zet en stap voor stap wil ontmantelen.
Wat kunnen wij doen: vijf urgente maatregelen
Ten eerste: transparantie over buitenlandse financiering. Zolang onzichtbaar blijft welk geld naar welke Europese organisaties stroomt, blijft de invloedsarchitectuur intact. De VS kent zelf al sinds 1938 de Foreign Agents Registration Act (FARA). Die wet verplicht iedereen die namens buitenlandse opdrachtgevers politiek actief is zich te registreren en geldstromen openbaar te maken.
Ten tweede: integriteitskaders voor denktanks en conferenties. Wanneer een buitenlandse mogendheid conferenties financiert, sprekers aanlevert en beleidsrapporten co-produceert, is dat geen vrijblijvende uitwisseling.
Ten derde: versterking van de DSA-handhaving. Dat de wet doelwit is van diplomatieke druk bevestigt dat ze werkt.
Ten vierde: bescherming van toezichthouders en maatschappelijke organisaties. Inreisverboden en Congresrapporten die organisaties bij naam wegzetten als ‘censorious NGOs’ zijn intimidatie. Europese overheden moeten expliciet achter hun toezichthouders en het maatschappelijk middenveld staan.
Ten vijfde: publieke weerbaarheid. Deze tactieken werken alleen als ze onzichtbaar blijven. Mediawijsheid en kennis van beïnvloedingstechnieken horen structureel thuis in onderwijs, journalistiek en overheidsbeleid.
Over Justice for Prosperity
De Stichting Justice for Prosperity is een onafhankelijk onderzoeks- en detectieplatform uit Amsterdam dat maatschappelijke manipulatie, desinformatie en georganiseerde polarisatie detecteert en tegengaat, inclusief de netwerken erachter en het verdienmodel dat escalatie en wantrouwen aanjaagt. Het team werkt vanuit het maatschappelijk middenveld, in directe samenwerking met burgers, overheden, kennisinstellingen, journalisten en maatschappelijke partners.
In de praktijk signaleert en duidt het team wie er aan de stoelpoten zaagt, welke narratieven worden gebruikt, wie verder aanjaagt, hoe het zich verder verspreidt en welk doel ze dienen. Die inzichten worden vertaald naar onderwijs, dreigingsprofielen, trainingen in (digitale) veiligheid en ondersteuning bij strategische en geopolitieke processen.
Dat onze stichting in een Amerikaans Congresrapport wordt aangevallen, beschouwen wij als een bevestiging van de relevantie van ons werk. Steun ons en doneer als je democratie een warm hart toedraagt. ❤️
